“Bí mật” trong bao thuốc lá của Bác Hồ

Nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan kể có lần ông đến phiên dịch cho Bác Hồ, trong khi chờ khách đến, Bác mở hộp thuốc lá ra, lấy một mảnh giấy, lẩm nhẩm đọc.

Thời trẻ, nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan từng là phiên dịch cho lãnh đạo cấp cao như Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tổng Bí thư Lê Duẩn, Thủ tướng Phạm Văn Đồng… Trong một lần trải lòng về “nghề phiên dịch” mới đây, ông đã chia sẻ những ký ức về Chủ tịch Hồ Chí Minh.

“Bí quyết” luyện ngoại ngữ khi Bác ngoài 70 tuổi

Ai cũng biết Bác Hồ rất giỏi ngoại giữ, biết tới 9 thứ tiếng, chủ yếu là Bác tự học trong quá trình bôn ba hoạt động cách mạng. Vào những năm đầu 1960, khi đó Bác cũng đã ngoài 70 tuổi nhưng vẫn chăm chỉ học ngoại ngữ. Ông Vũ Khoan nói cả đời ông chưa thấy ai chăm học ngoại ngữ như Bác.

Bí mật trong bao thuốc lá của Bác Hồ - Ảnh 1.
Chủ tịch Hồ Chí Minh nói chuyện với đại biểu các nước sang dự Hội nghị quốc tế đoàn kết với nhân dân Việt Nam chống đế quốc Mỹ bảo vệ hòa bình, họp tại Hà Nội, tháng 11-1964 – Ảnh Tư liệu

Nguyên Phó Thủ tướng kể có lần ông đến dịch cho Bác. Trong khi chờ khách đến, ông thấy Bác mở hộp thuốc lá ra, trong hộp có một mảnh giấy, Bác lẩm nhẩm đọc. Khi ấy ông không dám hỏi Bác đọc gì, nhưng nghe thì thấy Bác lẩm nhẩm tiếng Nga. Ông liền hỏi: “Bác muốn học tiếng Nga ạ?” Bác trả lời mình vốn biết tiếng Nga nhưng do lâu năm không sử dụng nên vốn từ vựng bị rơi rụng, thành ra giờ phải học lại.

Bác để một mảnh giấy trong hộp thuốc, trên có ghi 10 từ tiếng Nga. Mỗi ngày Bác hút khoảng 1 bao thuốc lá, tương đương 20 điếu. Cứ mỗi lần mở hộp thuốc lấy 1 điếu là Bác lại nhẩm đọc từ mới. Mỗi ngày 10 từ, cho rơi rụng đi thì cũng học được 5–7 từ.

Theo nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan, Bác Hồ hiểu tiếng Nga rất sâu, nhưng vẫn ôn luyện hàng ngày dù ít dùng. Cả đời ông gặp biết bao người nhưng chưa thấy ai chăm học ngoại ngữ như Bác.

Ngoài thạo tiếng nước ngoài, nguyên Phó Thủ tướng cho biết Bác Hồ cũng biết nhiều tiếng dân tộc thiểu số, như Tày, Nùng, Mán… Tất cả Bác đều tự học. “Tôi thấy có 2 nhà lãnh đạo của ta nói tiếng dân tộc rất giỏi là Bác Hồ và Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Hai Cụ quay sang bà con người Tày thì nói tiếng Tày, quay sang bà con người Nùng thì nói tiếng Nùng”- ông thán phục.

Dịch cho Bác không nên “chơi chữ”

Cũng theo nguyên Phó Thủ tướng, Bác Hồ rất giỏi tiếng Anh. “Mới đầu nghe nói Bác biết tiếng Anh, tôi nghĩ chắc Bác cũng biết chứ không thạo lắm. Nhưng lần lên dịch ở Phủ Chủ tịch, có nhiều đoàn nước ngoài đến, quay sang đoàn nào Bác nói tiếng nước đó. Khi nghe Bác nói tiếng Anh, tôi mới thấy Bác nói giỏi quá, hay quá”- ông kể

Sau đó, ông có đọc lại những lá thư Bác Hồ viết cho Quốc tế cộng sản viết bằng tiếng Anh, ông Vũ Khoan thấy đúng là chữ Bác thật, viết rất chuẩn. Hóa ra tiếng Anh của Bác rất giỏi chứ không như người ta nghĩ Bác chỉ giỏi tiếng Pháp.

Bí mật trong bao thuốc lá của Bác Hồ - Ảnh 2.
Bác Hồ và bác Tôn tiếp Đoàn đại biểu Quốc hội Bulgaria do ông Valko Chervenkov dẫn đầu. Nguyên Phó thủ tướng Vũ Khoan đứng phiên dịch – Ảnh tư liệu

Nguyên Phó Thủ tướng cho biết Bác Hồ nói tiếng Trung Quốc không hay lắm, vì Bác nói giọng Quảng Đông (chứ không phải giọng Bắc Kinh). Nhưng bù lại, Bác lại rất am hiểu ngôn ngữ này do vốn chữ Nho, chữ Hán của Bác “rất thâm hậu”. “Bác nói giọng không hay thôi chứ Cụ hiểu lắm, có cần phiên dịch đâu”- ông Khoan kể.

Theo ông Vũ Khoan, tri thức của Bác rất rộng một phần là nhờ vốn ngoại ngữ. Bác biết nhiều ngoại ngữ, đến nước nào là học ngôn ngữ của nước đó: Đến Ý học tiếng Ý, đến Đức học tiếng Đức, đến Anh và Mỹ học tiếng Anh.

Ông Vũ Khoan kể trong một lần gặp các quan chức Liên Xô, thậm chí Bác Hồ còn nhắc nhẹ một người phiên dịch về sử dụng từ chưa phù hợp với hoàn cảnh. “Bản thân tôi cũng từng rút ra kinh nghiệm là dịch cho Bác không nên chơi chữ, vì chữ Nho Bác rất thông thạo. Cứ nói đơn giản thôi cho dễ”- ông kể.

Bí mật trong bao thuốc lá của Bác Hồ - Ảnh 3.
Chủ tịch Hồ Chí Minh nói chuyện với các đại biểu Liên Xô và nước ngoài dự Đại hội 22 Đảng Cộng sản Liên Xô – Ảnh: TTXVN

Theo lời nguyên Phó Thủ tướng, có lần đến Đại sứ quán Liên Xô, trông thấy Bác, ông phiên dịch phía bạn cứng lưỡi, không dịch được… Đời tôi thấy hai người rồi, một ông Liên Xô, một ông Trung Quốc, trông thấy Bác Hồ là “xỉu”, không dịch được. Cho nên phiên dịch giỏi là phải có bản lĩnh, không được sợ, phải bình tĩnh ứng phó”- ông Vũ Khoan chia sẻ.

Theo ông Vũ Khoan, nghề phiên dịch mang lại cho ông những trải nghiệm đặc biệt, mỗi cuộc tiếp xúc giúp ông học hỏi được rất nhiều điều. Ở bên cạnh những con người tài giỏi như vậy, mình học được cách suy nghĩ và tư duy, đặc biệt là với tấm gương sáng, bậc thầy như Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Theo Người lao động

Thông tin đáng chú ý

Nếu có tăng T-72B1MS, Lục quân Việt Nam mạnh nhất khu vực trong 5 năm tới?

Sau hợp đồng mua mới 2 tiểu đoàn với 64 chiếc xe tăng chiến đấu chủ lực T-90S/SK được ký kết với LB Nga từ năm 2016, giao hàng đầy đủ từ năm 2019,…

Gia đình, người thân tiết lộ đặc biệt về Hoa hậu Đỗ Thị Hà

Người đẹp Đỗ Thị Hà đăng quang Hoa hậu Việt Nam 2020 không chỉ là niềm tự hào cho quê hương Thanh Hóa mà còn là niềm vui quá lớn cho gia đình cô.…

Xe tăng T-90S/SK Việt Nam hạ được cả trực thăng nhờ vũ khí này

Với mục tiêu hiện đại hóa Lục quân với nòng cốt là lực lượng Tăng thiết giáp nhằm đáp ứng tốt nhu cầu tác chiến chiến tranh thời đại mới, năm 2016,…

Quốc phòng Việt Nam tự đóng được tàu chiến 2000 tấn: Loại gì tốt nhất?

Bên cạnh sự đầu tư mạnh mẽ cho các lực lượng chấp pháp như cảnh sát biển hay kiểm ngư, Hải quân cũng là một mũi nhọn quan trọng được cấp trên ưu…

Không quân Mỹ điều dàn oanh tạc cơ B-52 tới Trung Đông làm gì?

Mỹ điều động thêm máy bay ném bom B-52 để tăng cường sức mạnh cho lực lượng không quân ở Trung Đông. (Ảnh: Không quân Mỹ) Sau khi quyết định rút…

Tin tức cập nhật

Gia đình, người thân tiết lộ đặc biệt về Hoa hậu Đỗ Thị Hà

Người đẹp Đỗ Thị Hà đăng quang Hoa hậu Việt Nam 2020 không chỉ là niềm tự hào cho quê hương Thanh Hóa mà còn là niềm vui quá lớn cho gia đình cô.…

Nếu có tăng T-72B1MS, Lục quân Việt Nam mạnh nhất khu vực trong 5 năm tới?

Sau hợp đồng mua mới 2 tiểu đoàn với 64 chiếc xe tăng chiến đấu chủ lực T-90S/SK được ký kết với LB Nga từ năm 2016, giao hàng đầy đủ từ năm 2019,…

Xe tăng T-90S/SK Việt Nam hạ được cả trực thăng nhờ vũ khí này

Với mục tiêu hiện đại hóa Lục quân với nòng cốt là lực lượng Tăng thiết giáp nhằm đáp ứng tốt nhu cầu tác chiến chiến tranh thời đại mới, năm 2016,…

Quốc phòng Việt Nam tự đóng được tàu chiến 2000 tấn: Loại gì tốt nhất?

Bên cạnh sự đầu tư mạnh mẽ cho các lực lượng chấp pháp như cảnh sát biển hay kiểm ngư, Hải quân cũng là một mũi nhọn quan trọng được cấp trên ưu…

Không quân Mỹ điều dàn oanh tạc cơ B-52 tới Trung Đông làm gì?

Mỹ điều động thêm máy bay ném bom B-52 để tăng cường sức mạnh cho lực lượng không quân ở Trung Đông. (Ảnh: Không quân Mỹ) Sau khi quyết định rút…

Chân dung Hoàng tử Saudi Arabia hôn mê suốt 15 năm vì tai nạn

Theo Daily Star, Hoàng tử Saudi Arabia Al-Waleed bin Khalid Al-Saud, hiện giờ 47 tuổi, đã gặp tai nạn ô tô khi đang học tại một trường cao đẳng quân…

Mỹ – Nhật tập trận quy mô lớn

"Bộ tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương của Mỹ và các đơn vị thuộc Lực lượng phòng vệ Nhật Bản tổ chức đợt tập trận Keen Sword 21 tại các căn cứ…

Phơi bày điểm yếu chết người của chiến đấu cơ số 1 thế giới

Có lẽ ít người phản đối F-22 là loại máy bay chiến đấu tàng hình mạnh nhất thế giới, và F-22 luôn được lấy làm tiêu chí để phát triển các phiên bản…

Hé lộ cơ ngơi kinh doanh kín tiếng của Công Vinh – Thủy Tiên điều hành

Tháng 11/2017, Thủy Tiên thành lập Công ty TNHH Media Ball, có trụ sở tại D18 đường 5A, khu dân cư Tân Hưng, phường Tân Hưng, quận 7 (TP.HCM) với…

Công an nhân dân Việt Nam sắp tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc

Chiều 24/10, tại Quốc hội, Bộ trưởng Ngô Xuân Lịch trình bày Tờ trình dự thảo Nghị quyết về tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc…